jueves, 13 de noviembre de 2025

POLO SAN MARTIÑO.... PEÓNS AO CAMIÑO

 


Novembro é o mes que ten como protagonista "o peón", este xoguete tradicional que chegou á actualidade sen moitas modificacións.

Podémolos chamar peóns, trompos, buxainas pero son o mesmo e os rapaces o que desexan é facelos bailar.

No noso cole hai dous días no que o patio se enche de peóns e, desde os máis grandes ata os máis pequenos queren facelos bailar,






Teremos que esperar a San Andrés para rematar o mes......bailando peóns outra vez!

viernes, 31 de octubre de 2025

O SAMAÍN EN GALEGO

 

O Samaín en galego é a celebración celta que marca a fin do verán e o ano novo celta, provén da palabra gaélica "Samhain". É o herdeiro das festividades tradicionais galegas de Defuntos, Noites das Ánimas ou Noite dos Calacús, e hoxe en día celébrase con moita participación social e cultural.

No noso colexio houbo moitísimas activides dedicadas a esta festa que se poden ver nas diferentes publicacións de Instagram.

Desde Dinamización Lingüística propuxemos a elaboración de contos con personaxes típicos destas datas: cabazas, meigas, a Santa Compaña......; ata os raparigos de Educación Infantil crearon os seus propios libros de contos:



Tamén se propuxo, en conxunto coa biblioteca do centro, un concurso de "CONXUROS" no que houbo moita participación:


Velaquí algúns exemplos:


E como gañadora deste concurso en Lingua galega, Laura Infante, de 4º de ESO que fixo un conxuro de amor que quizais, se o facedes, teña bo final.




XI CONCURSO DE FOTOGRAFÍA DE OUTONO- HAIKUS


 Como xa é tradicional no nosos colexio, cada outono empeza co concurso de fotografía descritiva. Este ano recorremos aos HAIKUS, que aínda que é unha poesía de orixe xaponés é moi axeitada para o que queriamos conseguir. O haiku consta de tres versos, o primeiro  de cinco sílabas, o segundo de sete e o terceiro de cinco ; asemade enfócase na natureza e nos sentimentos que produce polo que esta composición acae moi ben para o que queremos conseguir.


Houbo moitísma participación, a nosa ÁRBORE DA LINGUA quedou pequena para acoller tanta obra. Isto significou que foi moi dificil a escolla das pezas gañadoras.

Na primeira etapa o premio foi para Candela Espiñeira:



Na segunda categoría gañou Sara Carpente:



E, na etapa da ESO, o premio foi para a alumna Daniella Parajón:


As tres rapazas levaron un premio, como non podía ser doutro xeito, un libro en galego que esperamos que lles guste moito.

Grazas a todo o alumnado por participar nas actividades do equipo de Dinamización Lingüística.

martes, 10 de junio de 2025

EXPOSICIÓN SOBRE CASTELAO

 


O 2025 foi declarado o ano de Castelao con motivo da celebración do 75  aniversario da súa morte.

Con axuda dos traballos de cada etapa educativa do colexio, conseguiuse unha fermosa exposición na que se percorreu a vida persoal, artística, literaria e política do autor homenaxeado.

Foron os alumnos de 4º de ESO os ciceróns que levaron aos seus compañeiros a coñecer a traxectoria do autor de "Cousas".


O primeiro que fixeron foi mostrarlles a liña de vida do artista vinculada sempre á súa liña literaria , artística e política.

Logo mostraron e explicaron as portadas dos libros de Castelao, parándose nalgunhas para falar do que significaban, xa que eran obras por si mesmas. As portadas foron obra do alumnado de EP.



Xa na "Árbore da Lingua" puídose admirar os debuxos de Castelao, pero nesta exposición case cobraban vida porque foron recreados en fotografía polos alumnos de EI, e escritas co "humor e a ironía" de Castelao polos rapaces de 1º e 2º de EP.





 Por último, todo o público coñeceu da man dos rapaces de 4º ESO, que foron os encargados de facer este traballo, o que era a "Poesía Escurecida", unha técnica utilizada por moitos autores. Consiste en raiar a folla dun libro, neste caso "Sempre en Galiza", ata obter un poema coas palabras que non se raiaron. Por que se escolleu esta obra? Porque a día de hoxe segue a ser a obra literaria que estivo máis tempo censurada por contar a realidade da nosa terra.

Esta exposición levou tempo facela e montala, pero unha vez todo ensamblado , coñecemos moito máis a grande figura do noso Castelao, que loitou polo que hoxe gozamos en liberdade: unha lingua e unha forma de ser identificativa do pobo galego.




sábado, 17 de mayo de 2025

LETRAS GALEGAS 2025

 


A véspera das Letras Galegas, tivemos a nosa celebración no colexio. 

É a data máis esperada por todoos os que amamos a nosa lingua, pois hai un pretesto para celebrala e máis este ano cando son festexadas e homenaxeadas ás Cantareiras.

Este ano dedícase o Día das Letras  ás cantareiras, representadas por Adolfina e Rosa Casás, de Cerceda, Eva Castiñeira, de Muxía, e Manuela Lema, Teresa García, Prudencia e Asunción Garrido, integrantes estas catro das Pandereteiras de Mens pola súa contribución ao uso, conservación e difusión da nosa lingua e da nosa cultura.

A primeira actuación que tivo lugar no noso salón, foi xustamente contar a historia das Cantareiras , o porqué desta homenaxe, xa que cantando acontecementos cotiás, como segas, vodas, bailes....estaban a dinamizar a nosa lingua e facendo un aporte moi importante á cultura galega.



A segunda actuación foi a posta en escena a obra de Paula Carballeira "As Ferreñas", fermosísima peza teatral que contiña diferentes pezas musicais , interpretadas en vivo e en directo polas novísimas intérpretes.





Logo de estar moi atentos a esta marabillosa peza, chegou o momento no que as profesoras Mariana e María Montero, membros de grupos de cantareiras de sona importante como Lilaina e Aliboria, ensináronnos como é o traballo de recollida de pezas de boca de cantareiras máis vellas e de diferentes puntos de Galicia, despois, elas interpretaron a súa versión do documento visual que víramos previamente.


A penúltima actuación foi unha especie de acción de grazas dedicada ás Cantareiras,elas foron durante séculos as gardiás da tradición oral. A través das súas voces, transmitiron romances, coplas, cantigas e lendas. Cantaban mentres traballaban no campo, nas fábricas, nas feiras, nas festas e mesmo no loito. O seu canto foi sempre un acto de resistencia, unha forma de manter acesa a chama da nosa cultura nun mundo que moitas veces lles deu as costas.

E para finalizar, como xa é costume, poñéndonos todos en pé cantamos o noso himno, a representación da galeguidade.

Para os que amamos a lingua galega, a que a temos como ser identificador de ser galego, o día das Letras ten un sabor agridoce; é marabilloso ter un día no que se festexe que temos unha lingua e unha literatura, pero non deixa de ser triste que só se celebre un día; se a falaramos a cotío, se a lingua formara a nosa identidade, non teríamos que esperar ata o 17 de maio para celebrala, todos os días sería unha festa da lingua.
Falemos galego aínda que sexa mal, pero ....falémolo!

jueves, 17 de abril de 2025

CANTIGAS PARA NAMORAR

 

 Os rapaces de 3º de ESO viviron o segundo trimestre inmersos na Idade Media nas aulas de Literatura Galega. A parte marabillosa desta vivencia foi facer o seu propio "Cancioneiro de amigo".

O primeiro que tiveron que facer os rapaces e rapazas foi aprenderse todas as características deste tipo de Cantigas: Son breves cancións postas en boca duna muller namorada. Teñen unhas características temáticas e formais diferentes do resto da lírica medieval, e proceden duna tradición autóctona do pobo, anterior ó trobadorismo.

Nelas, a natureza ten un papel relevante, e presenta un valor simbólico.. A muller expresa a súa paixón amorosa, máis chea de dolor que de gozo, a súa sumisión ó seu "amigo" , ou ben a oposición da nai a ese amor. A muller diríxese á súa nai, á natureza, ó seu amado, á unha amiga confidente, etc.

-Forma das cantigas de amigo:

- o paralelismo: enlaza as estrofas de dúas en dúas, facendo que os versos da segunda estrofa sexan unha pequena variante dos versos da primeira estrofa.

- o leixaprén: consiste na repetición dos segundos versos dun par de estrofas como primeiros versos do par seguinte.

-o refrán: é a repetición dun ou máis versos ó final da estrofa, sen axeitarse á medida dos demais versos e, ás veces, tampouco á rima.
  

 -Variedades das cantigas de amigo:

      Mariñas ou barcarolas: son aquelas cantigas nas que atopamos a presencia do mar que, non só aparece como escenario, senón que aparece personificado e, moitas veces, é o interlocutor da muller.

     Bailadas: son as cantigas de amigo máis ledas, e nelas exprésase a alegría de vivir e de amar, con frecuentes incitacións ó baile.

     Cantigas de romaría: preséntannos o ambiente das festas campestres a carón da ermida, a moza agardando a asistencia do amigo á romería, laiándose da súa ausencia ou bailando coas compañeiras.

    Albas e alboradas: son aquelas cantigas que teñen como asunto a separación dos amantes ó mencer.
 

Velaquí algúns exemplos: